ഫോൺ ഉപയോഗം ദാമ്പത്യം തകർക്കുന്നുവോ? സ്മാർട്ട്ഫോൺ യുഗത്തിലെ സാമൂഹ്യ പ്രതിസന്ധികളും പരിഹാരങ്ങളും
സാങ്കേതികവിദ്യ ലോകത്തെ വിരൽത്തുമ്പിൽ എത്തിച്ചപ്പോൾ, തൊട്ടടുത്തിരിക്കുന്നവരിൽ നിന്ന് നാം എത്രമാത്രം അകന്നുപോയി എന്ന ഗൗരവകരമായ ചിന്തയിലാണ് ഇന്ന് ആധുനിക സമൂഹം. ആശയവിനിമയം സുഗമമാക്കാൻ വന്ന സ്മാർട്ട്ഫോണുകൾ ഇന്ന് പല വീടുകളിലും ദമ്പതികൾക്കിടയിൽ അദൃശ്യമായ മതിലുകൾ തീർക്കുകയാണ്. അമിതമായ ഫോൺ ഉപയോഗം കേവലം ഒരു ശീലമല്ല, മറിച്ച് ദാമ്പത്യ ശൈഥില്യത്തിലേക്കും സാമൂഹിക ഒറ്റപ്പെടലിലേക്കും നയിക്കുന്ന ഒരു മാനസിക വെല്ലുവിളിയായി മാറിക്കഴിഞ്ഞു.
സ്മാർട്ട്ഫോൺ എന്ന ‘മൂന്നാമൻ’
ഒരുകാലത്ത് ദാമ്പത്യത്തിലെ വിള്ളലുകൾക്ക് കാരണം പുറത്തുനിന്നുള്ള വ്യക്തികളായിരുന്നെങ്കിൽ, ഇന്ന് ആ സ്ഥാനം സ്മാർട്ട്ഫോണുകൾ കൈക്കലാക്കിയിരിക്കുന്നു. ഇതിനെ മനശ്ശാസ്ത്രജ്ഞർ ‘ഫബ്ബിങ്’ (Phubbing) എന്നാണ് വിളിക്കുന്നത്. കൂടെയുള്ള വ്യക്തിയെ അവഗണിച്ച് ഫോണിൽ മുഴുകുന്ന ഈ പ്രവണത പങ്കാളിയിൽ കടുത്ത അവഗണനാബോധം ഉണ്ടാക്കുന്നു.
ജോലി കഴിഞ്ഞ് എത്തുന്ന ദമ്പതികൾ വിശേഷങ്ങൾ പങ്കുവെക്കുന്നതിന് പകരം സ്വന്തം ഫോണുകളിലേക്ക് ഒതുങ്ങുന്നു. ഇത് വൈകാരികമായ അടുപ്പം (Emotional Intimacy) ഇല്ലാതാക്കുന്നു.
പങ്കാളി ഗൗരവകരമായ എന്തെങ്കിലും സംസാരിക്കുമ്പോൾ ഫോണിൽ നോക്കിയിരിക്കുന്നത് പരസ്പര ബഹുമാനത്തെ ഇല്ലാതാക്കുന്നു.
‘ഷെയറിങ്’ എന്ന പ്രഹസനം
എല്ലാം സോഷ്യൽ മീഡിയയിൽ പങ്കുവെക്കുന്ന പ്രവണത ഇന്ന് ദമ്പതികൾക്കിടയിൽ കടുത്ത സമ്മർദ്ദം ഉണ്ടാക്കുന്നുണ്ട്. സ്വകാര്യ നിമിഷങ്ങൾ പോലും ലൈക്കുകൾക്കും കമന്റുകൾക്കും വേണ്ടി പ്രദർശിപ്പിക്കപ്പെടുന്നത് ബന്ധങ്ങളുടെ ആഴം കുറയ്ക്കുന്നു.
മറ്റുള്ളവർ സോഷ്യൽ മീഡിയയിൽ പോസ്റ്റ് ചെയ്യുന്ന ‘ആഘോഷപൂർവ്വമായ’ ജീവിതം കണ്ട് സ്വന്തം പങ്കാളിയെയും ജീവിതത്തെയും താരതമ്യം ചെയ്യുന്നത് അസംതൃപ്തിക്ക് കാരണമാകുന്നു.
വീടിനുള്ളിലെ പ്രശ്നങ്ങളും സന്തോഷങ്ങളും ലോകത്തിന് മുന്നിൽ തുറന്നിടുന്നത് പങ്കാളികൾക്കിടയിലുള്ള വിശ്വാസത്തെ ബാധിക്കുന്നു.
മധ്യവയസ്കരിലെ പുത്തൻ ഭ്രമം
യുവാക്കളിൽ മാത്രമായിരുന്ന ഈ പ്രശ്നം ഇന്ന് മധ്യവയസ്കരിലേക്ക് (Middle-aged) അതിവേഗം പടരുകയാണ്. മക്കൾ പഠനത്തിനോ ജോലിക്കോ ആയി മാറിനിൽക്കുന്ന സാഹചര്യത്തിൽ, തനിച്ചാകുന്ന ദമ്പതികൾ ആശ്വാസം കണ്ടെത്തുന്നത് ഫേസ്ബുക്കിലും റീൽസിലുമാണ്.
പുതിയ തരം ഗാഡ്ജെറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്നതും സോഷ്യൽ മീഡിയയിൽ സജീവമാകുന്നതും ഒരു പദവിയായി ഇവർ കാണുന്നു.
പഴയകാല സുഹൃത്തുക്കളെയും സഹപാഠികളെയും കണ്ടെത്താനുള്ള വ്യഗ്രത പലപ്പോഴും ദാമ്പത്യത്തിന് പുറത്തുള്ള അനാവശ്യ ബന്ധങ്ങളിലേക്കും കുടുംബ കലഹങ്ങളിലേക്കും നയിക്കുന്നുണ്ട്.
മനശ്ശാസ്ത്ര വശങ്ങൾ (Psychological Impacts)
മൊബൈൽ അഡിക്ഷൻ വെറുമൊരു സ്വഭാവദൂഷ്യമല്ല. ഇതിന് പിന്നിൽ ശക്തമായ ജൈവിക മാറ്റങ്ങളുണ്ട്.
ഡോപാമൈൻ ലൂപ്പ്: ഫോണിലെ ഓരോ നോട്ടിഫിക്കേഷനും ലൈക്കും തലച്ചോറിൽ സന്തോഷം നൽകുന്ന ‘ഡോപാമൈൻ’ ഹോർമോൺ ഉല്പാദിപ്പിക്കുന്നു. ഇത് വീണ്ടും വീണ്ടും ഫോൺ നോക്കാനുള്ള ആസക്തി ഉണ്ടാക്കുന്നു.
ഡിജിറ്റൽ ആങ്സൈറ്റി: ഫോൺ അടുത്തുണ്ടായിട്ടും നോക്കാതിരുന്നാൽ അസ്വസ്ഥത തോന്നുന്നത് ഒരു രോഗാവസ്ഥയായി മാറുന്നു.
വൈകാരിക ദാരിദ്ര്യം: മുഖത്തോടു മുഖം നോക്കി സംസാരിക്കുമ്പോൾ ലഭിക്കുന്ന വൈകാരിക തനിമ (Nuances) ഇമോജികൾക്കും മെസ്സേജുകൾക്കും നൽകാൻ കഴിയില്ല. ഇത് പങ്കാളികൾ തമ്മിലുള്ള ഗാഢമായ ബന്ധത്തെ ശിഥിലമാക്കുന്നു.
സാമൂഹിക പ്രതിസന്ധികൾ
കുടുംബം എന്ന അടിത്തറ തകരുമ്പോൾ അത് സമൂഹത്തെയും ബാധിക്കുന്നു. അയൽപക്ക ബന്ധങ്ങൾ ഇല്ലാതാകുകയും, കുട്ടികൾ മാതാപിതാക്കളെ കണ്ടുതന്നെ സ്ക്രീനുകൾക്ക് അടിമയാകുകയും ചെയ്യുന്നു. ഇത് വരുംതലമുറയുടെ സാമൂഹിക നൈപുണ്യത്തെ (Social Skills) സാരമായി ബാധിക്കും.
പരിഹാര മാർഗ്ഗങ്ങൾ
ഡിജിറ്റൽ ഡിറ്റോക്സ്: ദിവസവും നിശ്ചിത സമയം ഫോൺ മാറ്റിവെച്ച് പങ്കാളിയുമായി സംസാരിക്കാൻ മാറ്റിവെക്കുക (ഉദാഹരണത്തിന് രാത്രി ഭക്ഷണസമയത്ത്).
നോ ഫോൺ സോൺ: ബെഡ്റൂമിൽ ഫോൺ ഉപയോഗിക്കില്ലെന്ന് ദമ്പതികൾ സംയുക്തമായി തീരുമാനിക്കുക.
ഹോബികൾ വളർത്തുക: ഒരുമിച്ച് പുസ്തകം വായിക്കാനോ യാത്രകൾ ചെയ്യാനോ ശ്രമിക്കുക.